Nhổ răng cắm lại – Ca lâm sàng

Năm 1982, Grossman định nghĩa việc cắm lại răng có chủ đích là “nhổ răng có mục đích và đặt lại răng vào ổ răng gần như ngay lập tức sau khi trám kín lỗ chóp”. “Việc cố tình nhổ răng, sau khi kiểm tra, chẩn đoán, thao tác nội nha và phục hồi – sẽ đưa răng đó trở lại ổ răng ban đầu để điều chỉnh thất bại nội nha rõ ràng trên lâm sàng hoặc X quang”.

Việc nhổ răng cắm lại có chủ ý chỉ nên được sử dụng như là phương pháp điều trị cuối cùng khi mà tất cả các thủ thuật nội nha khác (điều trị tủy sơ cấp và thứ cấp) đã thất bại và khi phẫu thuật cắt chóp không khả thi do khả năng tiếp cận kém hoặc vùng chóp gần với dây thần kinh hay các cấu trúc giải phẫu quan trọng khác.

Chống chỉ định của phương pháp điều trị này bao gồm các trường hợp nhổ răng có thể dẫn đến gãy chân răng hoặc thân răng.

Nghiên cứu đã báo cáo tỷ lệ thành công của thủ thuật này là 83% trong những trường hợp không thực hiện chỉnh nha làm trồi trước khi nhổ cắm lại có chủ ý. Con số này tăng lên tới 94% trong trường hợp cả hai thủ thuật được thực hiện (Choi và cộng sự, 2014).

Lợi ích của việc nhổ răng cắm lại có chủ ý là:

• Ít xâm lấn hơn phẫu thuật cắt chóp
• Độ khó tương đối thấp với tỷ lệ thành công cao
• Chi phí thấp, thủ thuật nhanh chóng so với phẫu thuật cắt chóp.

CA LÂM SÀNG

Bệnh nhân nam 44 tuối, đến bác sĩ với than phiền chính là cảm giác đau nhói ở răng hàm dưới bên trái. Khi thăm khám, cả R36 và R37 đều nhạy cảm với gõ. Không có lỗ dò hoặc túi nha chu nào được ghi nhận ở giai đoạn này. Bệnh nhân được chụp Xquang trước điều trị (Hình 1).

Chẩn đoán: R36 đã được điều trị tủy, R37 hoại tử tủy. Cả hai răng đều có chung chẩn đoán mô quanh chóp: viêm quanh chóp có triệu chứng.

KẾ HOẠCH ĐIỀU TRỊ

Kế hoạch điều trị được thống nhất bao gồm đánh giá khả năng phục hồi của R37 và nếu có thể phục hồi được thì điều trị tủy cho cả R36 và R37.

Trong trường hợp một hoặc cả hai phương pháp điều trị đều thất bại, phẫu thuật cắt chóp (R36) hoặc nhổ răng cắm lại (R37) được đề xuất.

Tất cả các thủ thuật – nội nha, phục hồi và phẫu thuật đều được thực hiện với sự hỗ trợ của kính hiển vi phẫu thuật nha khoa.

Việc điều trị tủy và phục hình thân răng ngay lập tức được thực hiện trong hai buổi riêng biệt và không có biến chứng gì. Bệnh nhân được tái khám sau một năm (Hình 2).

Tám tháng sau khi hoàn tất điều trị tủy, bệnh nhân quay trở lại do cơn đau bùng phát liên quan đến răng hàm dưới bên trái.

Khi thăm khám lâm sàng ghi nhận một đường dò mặt ngoài và độ sâu túi 10 mm ở R37 (Hình 3).

Phân tích phim CBCT cho thấy R36 và R37 đã được điều trị tủy trước đó với trám bít ống tủy đạt tiêu chuẩn.

Ngoài ra, một tổn thương lớn giống như nang quanh chóp, nằm gần kênh răng dưới, liên quan đến R37 và bao quanh chân xa R36 cũng được ghi nhận (Hình 4).

Các lựa chọn điều trị bao gồm:

• Phẫu thuật cắt chóp (rất khó khăn, tiên lượng xấu do đường vào khó tiếp cận và mức độ rộng của tổn thương xương)
• Nhổ răng cắm lại R37
• Nhổ răng và cắm Implant để thay thế.

Cuối cùng, bệnh nhân đã chọn phương án nhổ cắm lại R37.

QUY TRÌNH ĐIỀU TRỊ

Sử dụng chlorhexidine gluconate 0,2% khử khuẩn tại chỗ; sau đó, gây tê chặn thần kinh răng dưới kết hợp với gây tê tại hỗ.

R37 được nhổ ra một cách nhẹ nhàng nhất có thể. Khi ở ngoài miệng, mô nha chu được giữ nước bằng gạc ẩm (Hình 5).

Sau đó, cắt bỏ 3 mm chóp răng. Đầu chóp tận cùng ở chân răng được sửa soạn và trám bít bằng vật liệu MTA (Hình 6).

Do bệnh nhân há miệng hạn chế cũng như kích thước của khiếm khuyết xương quá lớn, loại bỏ hoàn toàn mô hạt là không thể. Làm sạch cục máu đông bằng cách rửa nước muối thông thường. Ngay sau đó, răng được đặt lại vào ổ xương và gắn nẹp phía mặt ngoài (Hình 7).

X quang sau điều trị cho thấy sự tái định vị chính xác của R37 và trám ngược đạt yêu cầu (Hình 8).

Nẹp được tháo ra một tuần sau đó. Ba tháng sau, đường dò mặt ngoài lành thương và độ sâu thăm dò nha chu trở lại giới hạn bình thường (Hình 9).

ĐÁNH GIÁ SAU MỘT NĂM

Răng không có triệu chứng, độ sâu thăm dò nha chu và độ lung lay trong giới hạn bình thường. Kiểm tra X quang cho thấy dấu hiệu tái tạo xương ở vùng quanh chóp R36 và R37. Trên CBCT, tại thời điểm này, kết quả điều trị được coi là thuận lợi và nên thực hiện mão toàn phần cho R37 (Hình 10).

Tóm lại, nhổ răng cắm lại là một thủ thuật điều trị dành cho những răng bị bệnh lý nội nha dai dẳng mà phẫu thuật quanh chóp là không khả thi. Việc nhổ răng cắm lại là một thủ thuật đáng tin cậy, ít phức tạp và thường đi kèm với kết quả có thể dự đoán được khi lựa chọn ca bệnh chính xác.

Nguồn: Ca lâm sàng của tác giả Corneliu Gherasim.