Kỹ thuật nhổ răng sữa

Chụp phim quanh chóp để đánh giá vị trí, sự xuất hiện của mầm răng sữa tương ứng trước khi nhổ.

Dùng hình ảnh X quang hoặc mô hình bộ răng hỗn hợp để giải thích cho bố mẹ trước khi nhổ (H8.1).

Tách nướu

Sau khi gây tê, sử dụng một cây nạo (curette) để tách nướu dính (H8.2).

Bước này có thể giúp xác định thái độ và phản ứng của trẻ để tiên lượng cho những bước sau. Ví dụ một trẻ quá sợ hãi sẽ phản ứng dữ dội ngay cả dưới áp lực nhẹ của cây nạo.

Lung lay răng

Lung lay răng là bước quan trọng nhất để nhổ răng sữa tránh làm gãy chân. Tiếp xúc giữa các răng sữa thường rộng, phẳng và không có vùng thắt ở cổ răng. Nên sử dụng cây nạo có đầu nhỏ để lách vào được khoảng giữa 2 răng (H8.3).

Răng cửa sữa có thể được lung lay bằng cách sử dụng kềm thẳng và di chuyển kềm theo hướng ngoài trong. Trong khi nạy lưu ý không làm lung lay răng kế bên. Nếu răng kế bên lung lay sẵn trước khi nhổ thì nên báo trước cho bố mẹ khả năng sẽ phải nhổ luôn răng kế đó.

Nếu trẻ đau thì gây tê bổ sung bằng cách chích vào 2 bên gai nướu từ phía ngoài và phía trong, chích vào khe nướu hoặc chích mặt trong (sử dụng DentaVibe – một dụng cụ rung để giảm đau khi chích) (H8.4 và 8.5).

Nhổ răng

Dùng kềm răng sữa thẳng để nhổ răng sữa và răng nanh, bắt kềm dọc theo trục răng (H8.6).

Đôi khi không cần nạy răng. Răng cối sữa thì khó hơn vì chân răng rất mảnh và phân kì. Dùng lực quá mạnh có thể làm gãy chân. Nạy răng để răng lung lay đến độ III trước khi bắt kềm để hạn chế gãy chân.

Sử dụng mỏ kềm có răng để bắt chặt răng hơn là mỏ kềm trơn thông thường (H8.7).

Răng cối nhỏ vĩnh viễn thường mọc lên từ vùng chẽ giữa 2 chân răng cối sữa.

Nếu chân răng cối sữa ôm quanh mầm răng vĩnh viễn thì răng sữa nên được chia chân trước khi nhổ để tránh nhổ luôn mầm răng vĩnh viễn. Cắt dọc thân răng từ ngoài vào trong như hình 8.8.

Nạy lung lay từng mảnh răng và lấy ra (H8.8c – g).

Nếu vô ý nhổ luôn mầm răng vĩnh viễn thì đặt trở lại vào ổ răng và khâu lại.

Gãy chân răng có thể được xác định bằng cách chụp phim quanh chóp sau nhổ. Lấy chân răng gãy bằng nạy nhỏ (root tip) hoặc ống hút phẫu thuật. Nếu không lấy được thì nên để nguyên trong ổ răng.

Trường hợp có abscess

Răng có nhiễm trùng phải được nạo sạch sau khi nhổ. Loại bỏ nguồn gốc nhiễm trùng thì không cần chỉ định kháng sinh sau nhổ.

Nếu có nhiễm trùng toàn thân, sốt kèm sưng mặt thì nên chỉ định kháng sinh. Kháng sinh nên được uống vài ngày trước khi nhổ để kiểm soát sự lan rộng nhiễm trùng. Tiếp tục uống kháng sinh ít nhất 5 ngày nữa.

Tái khám sau 48 giờ để đánh giá mức độ cải thiện sức khỏe của trẻ. Nếu không cải thiện thì chỉ định kháng sinh khác.

Gây tê có thể không đạt được hiệu quả tê do pH thấp ở vùng mô viêm nhiễm. pH ở mô bình thường là 7.4 nhưng với mô viêm, pH có thể <5, làm ức chế tác dụng của thuốc tê.

Hơn nữa, chích tê vào mô nhiễm trùng có thể làm lan rộng nhiễm trùng. Tiêm bắp hoặc truyền kháng sinh đôi khi cần thiết đối với những trường hợp nhiễm trùng lan tỏa.

Sau nhổ răng

Giải thích cho bố mẹ trẻ về chảy máu nhiều sau nhổ răng nếu có abscess. Do hòa loãng với nước bọt nên bố mẹ sẽ cảm giác như máu chảy nhiều hơn thực tế. Cắn chặt gòn gạc trong khoảng 15 – 20 phút. Nhắc bố mẹ không nên thay gạc quá nhiều lần, làm ảnh hưởng đến nút máu đông.

Thêm một ít gạc cho bố mẹ mang về và một túi đựng đi kèm để bỏ gạc dính máu sau khi nhả ra. Nếu máu vẫn còn chảy sau 20 phút thì khuyên bố mẹ cho trẻ súc miệng với nước, cắn lại bằng một túi trà ẩm. Acid tannic trong trà có thể giúp cầm máu.

Nguồn: Handbook of Clinical Technique in Pediatric Dentistry – Jane A. Soxman.